Info

Da li znate kako je sagrađena Univerzitetska biblioteka u Beogradu?

Na današnji dan 1835. rođen je američki industrijalac škotskog porekla Endrju Karnegi, koji je veliko bogatstvo uložio u dobrotvorne svrhe, uglavnom u osnivanje javnih biblioteka u SAD i drugim zemljama. Objavio je knjigu "Jevanđelje bogatstva". Karnegijeva zadužbina je 1926. sa 100 000 dolara pomogla izgradnju Univerzitetske biblioteke u Beogradu.
25.11.2014. - 09:45h
univerzitetska biblioteka "svetozar marković" / foto: wikipedia
univerzitetska biblioteka "svetozar marković" / foto: wikipedia

Osim po izgradnji Karnegi biblioteka, ovaj bogati američki industrijalac ostao je upamćen i kao veliki dobrotvor crkava i kulturnih ustanova, a pomagao je i školovanje nadarenih siromašnih pojedinaca.

Za života je darovao oko 90 odsto svog bogatstva. Zabeleženo je da je u vreme smrti (1919. godine), za potrebe gradnje biblioteka izdvojio 4,3 milijarde dolara, dok je trideset miliona dolara darivao različitim fondacijama, dobrotvornim organizacijama i penzionim fondovima.

endru karnegi: filantrop i humanista / foto: wikipedia
endru karnegi: filantrop i humanista / foto: wikipedia

Za izgradnju Univerzitetske biblioteke u Beogradu Fondacija Endru Karnegi poklonila je 100 000 dolara.

Kad je 1919. godine umro Endru Karnegi, na podstrek Mabel Grujić, supruge našeg poslanika u Vašingtonu dr Slavka Grujića, upućen je zahtev Fondaciji za pomoć u podizanju zgrade Univerzitetske biblioteke. Odbor Fondacije odobrio je pomenutu sumu, a beogradska opština dala je građevinsko zemljište, dok je tadašnja kraljevska vlada izdvojila još 2,5 miliona dinara državnog kredita.

Po projektu Dragutina Đorđevića i Nikole Nestorovića, čuvenih arhitekata i profesora Beogradskog univerziteta, 1924. godine počela je izgradnja biblioteke koja je svečano otvorena 24. maja 1926. godine. Bibliotečki nameštaj kupljen je u Nemačkoj na račun ratne odštete. Na ulazu u zdanje, na mermerno postolje postavljena je bista Endrua Karnegija, dobijena od uprave njegove fondacije. 
Dok je trajala izgradnja biblioteke, njen knjižni fond se uvećavao, najčešće poklonima iz sveta.

Iz Karnegijeve fondacije stiglo je 1922. godine nekoliko sanduka knjiga, uglavnom izdanja Karnegijevog instituta, a četiri godine kasnije i 50 000 dinara za nabavku knjiga. U biblioteku i danas stižu knjige iz Karnegijevog instituta.

Izvor: Politikin zabavnik